Bóle w klatce piersiowej

Stabilna choroba wieńcowa 

to forma choroby niedokrwiennej serca, podczas dochodzi do zaburzenia równowagi między dostarczaniem tlenu przez naczynia wieńcowe a zapotrzebowaniem na tlen mięśnia serca. Najczęstszą przyczyną takiego stanu rzeczy jest ograniczona drożność naczyń wieńcowych, które zaopatrują w tlen i substancje odżywcze mięsień serca, co objawia się charakterystycznym bólem w klatce piersiowej.  W stabilnej chorobie wieńcowej naczynia się na tyle "przymknięte", że przepływ przez światło naczynia jest ograniczony, nie dochodzi tu jednak do ostrego nagłego zamknięcia naczynia przez blaszkę miażdżycową - taka sytuacja ma miejsce podczas zawału serca.  Podczas odczuwania bólów w stabilnej dławicy nie dochodzi do wydzielania markerów uszkodzenia mięśnia serca ani (najczęściej) nie ma zmian w ekg.

Typowy ból wieńcowy 

czyli taki pochodzący od niedokrwienia tętnic wieńcowych  będzie charakteryzował się następującymi cechami:

- obszar zamostkowy, obejmujący najczęściej całą lewą połowę klatki piersiowej, promieniujący pod pachę , do lewej ręki, albo do żuchwy,  ból punktowy odczuwany w jednym miejscu - najczęściej nie jest bólem wieńcowym, tak samo bóle zależne od pozycji ciała albo od fazy oddechu ( wdech, wydech) nie są najczęściej bólami wieńcowymi - oczywiście zdarza się, że pacjencji różnie opisują swoje dolegliwości, jednak w większości przypadków kłujący ból punktowy, nasilający się przy zmianie pozycji ciała nie będzie  związany z chorobą niedokrwienną

- charakter bólu uciskowy, bardzo często opisywany jakby "ktoś siedział na klatce piersiowej", uczucie ciężaru, często połączone z brakiem tchu

- ból nasila się przy wysiłku, a słabnie w spoczynku oraz po przyjęciu nitrogliceryny.
Często dławica piersiowa ( inna nazwa choroby wieńcowej lub niedokrwiennej serca) utrudnia codziennie funkcjonowanie, a także wykonywania codziennych czynności. Dławica piersiowa ma bowiem różne stopnie nasilenia - od CCS I gdzie ból pojawia się przy intensywnym wysiłku do CCS IV gdzie występują bóle przy niewielkim wysiłku jak i w spoczynku.

Jak rozpoznać chorobę wieńcową?

Otóż jak w każdej jednostce chorobowej bardzo ważną rolę pełni wywiad. Pacjent z bólem zamostkowym, wskazujący całą dłonią ( nie palcem) na klatkę piersiową, o charakterze ciężaru i pojawiającym się w wysiłku będzie nasuwał podejrzenie choroby niedokrwiennej serca.  Co ważne nie muszą występować naraz wszystkie 3 cechy bólu.
Z uczuciem bólu w klatce piersiowej wiąże się niepokój i zdenerwowanie. Często z takim objawem udajemy się do lekarza pierwszego kontaktu. I bardzo dobrze, bo może to być objaw zawału serca.  Po zebraniu wywiadu przez lekarza, zleca się wykonanie ekg.
Najczęściej jeśli ekg jest prawidłowe, a ból opisywany przez pacjenta nie jest bólem typowo wieńcowym jest on odsyłany do domu ze skierowaniem do kardiologa.
Jeśli ból ma charakter wieńcowy a ekg pozostaje prawidłowe - lekarz POZ najczęściej odeśle chorego do SOR/Izby Przyjęć - gdzie zostaną zlecone badania markerów uszkodzenia mięśnia serca ( Troponina T) - ważne by zrobić Troponinę od razu i po 6 godzinach od wystąpienia bólu. W takiej sytuacji trzeba bowiem wykluczyć możliwość wystąpienia zawału serca NSTEMI - czyli takiego bez charakterystycznego uniesienia odcinka ST  w ekg.
Jeśli Troponina dwukrotnie wyjdzie ujemna, pacjent nie zostanie hospitalizowany a odesłany do domu i teraz ważna sprawa by pacjent po uspokojeniu nie zaniechał dalszej diagnostyki. Co w takim wypadku należy zrobić? W warunkach ambulatoryjnych trzeba udać się do Poradni Kardiologicznej, gdzie Kardiolog ma możliwość zlecenia dalszych badań - właśnie po to by rozpoznać wyżej opisywaną stabilną dławicę piersiową.
Badania jakie zleca kardiolog to:
ekg - gdzie oprócz świeżych zmian niedokrwiennych, można odczytać wiodący rytm serca, cechy przerostu mięśnia serca, a także cechy przebytej martwicy mięśnia serca
echo - czyli usg serca- umożliwia ocenę kurczliwości ścian serca - rejon niedokrwienny, zaopatrywany przez chorą tętnicę wieńcową - najczęściej będzie kurczył się gorzej od reszty ścian serca - jednak w przypadku niedużych zwężeń możliwe, że kurczliwość całego mięśnia nie będzie upośledzona
test wysiłkowy - czyli monitorowanie ciągłe ekg podczas wysiłku fizycznego na bieżni, jeśli dochodzi do obniżeń odcinka ST w czasie wysiłku połączonych z bólem mówimy o dodatnim wyniku testu

Jeśli pacjent z powodu podeszłego wieku, choroby zwyrodnieniowej stawów lub innego powodu nie jest w stanie przejść po bieżni, Kardiolog ma do dyspozycji inne badania jak:
- echo obciążeniowe - czyli po podaniu dobutaminy dożylnie, która zwiększa obciążenie mięśnia serca - coś na kształt wysiłku fizycznego - badanie to ma jednak ograniczoną wartość, jeśli wyjściowo występują zaburzenia kurczliwości lub jeśli u pacjenta występują złe obrazy echokardiograficzne - ma to miejsce jeśli jednocześnie pacjent choruje na rozedme, POCHP lub jest otyły
- TK tętnic wieńcowych - ocena stopnia uwapnienia tętnic wieńcowych oraz angio -TK tętnic wieńcowych - po podaniu kontrastu w TK - ocena przepływu przez naczynia wieńcowe, wadą tej metody jest narażenie na promieniowanie, natomiast zaletą duża czułośc wykrywania zwężeń
Metoda sprawdzi się u pacjentów z pośrednim prawdopodobieństwem ryzyka choroby wieńcowej, u których pozostałe metody okazały się niediagnostyczne, gdyż ma dużą wartość do wykluczenia choroby wieńcowej - co umożliwia często uniknięcia wykonywania koronarogtafii.